EWANGELIA JANA - SPOTKANIE 11

DOBRY PASTERZ  [1] 
Jana 10,1-21 

1. Czy obraz pasterza i owczarni [2] , którego używa Jezus, jest zgodny ze starotestamentowym wyobrażeniem Boga [3]? 
2. Do kogo Jezus kieruje swoją przypowieść? 
3. W jaki sposób opisany jest pasterz w przypowieści Jezusa? Jaki jest jego stosunek wobec owiec? 
4. Czym jest „znanie[4]” Boga? 
5. Kim są „inne owce” [5]? 
6. Jakie elementy wspólne dla wcześniejszych mów Jezusa pojawiają się w tym fragmencie? 
7. Jaki był skutek przemowy Jezusa? 

ŚWIĘTO POŚWIĘCENIA ŚWIĄTYNI [6]
Jana 10,22-42

1. Jakie intencje mogą stać za pytaniem przywódców żydowskich: „Jeśli to Ty jesteś Mesjaszem, to powiedz nam to otwarcie?” 
2. Co Jezus mówi o tych, którzy są z Jego owczarni? Jaką obietnicę składa? 
3. Które stwierdzenie Jezusa jest powodem furii żydowskich przywódców religijnych? 
4. Jaki był cel dzieł Jezusa w czasie Jego ziemskiej służby? Jaki jest cel cudów dzisiaj?

[1] W 10. rozdziale pojawiają się dwa z siedmiu „Ja jestem” wypowiedzianych przez Jezusa:

- „Ja jestem chlebem życia” (J 6,35)

- „Ja jestem światłością świata” (J 8,12)

- „Ja jestem bramą (drzwiami) dla owiec” (J 10,7)

- „Ja jestem dobrym pasterzem” (J 10,8)

- „Ja jestem zmartwychwstaniem i życiem” (J 11,25)

- „Ja jestem drogą, prawdą i życiem” (J 14,6)

- „Ja jestem krzewem winnym” (J 15,1)

[2] Owce trzymane były w zagrodach otoczonych kamiennym murem. Do zagrody zwierzęta wchodziły przez bramy (praktyką niektórych pasterzy było spanie w poprzek bramy, będąc jednocześnie drzwiami i pasterzami dla owiec). Pasterze musieli pilnować stada przed złodziejami i rozbójnikami, aby ci nie przywłaszczali sobie owiec. 

[3] Bóg jest ukazany jako pasterz Izraela: Rdz 48,15; 49,24; Ps 23; 28,9; 77,20; Iz 40,11; Ez 34,11-31. Izrael jest ukazany jako trzoda: Ps 74,1; 78,52; 79,13; 100,3. 

[4] Znać Boga w języku Biblii oznacza bliską i nacechowaną posłuszeństwem relację z Nim, zob. Jr 31,34; Oz 6,6. „Znać” kogoś oznacza kochać, być oddanym i pozostawać w bezpośredniej relacji z tą osobą. 

[5] Obraz zbierania owczarni w jedno stado w języku ST oznaczał zgromadzenie owiec Izraela rozproszonych wśród narodów (Ez 37,21-24; Mi 2,12). Prawdopodobnie Jezus miał też na uwadze pogan, którzy odpowiedzą na słowa Jezusa i staną się częścią Kościoła. Jezus oddał swoje życie nie tylko za Żydów, ale także za pogan. 

[6] Chanuka, święto Poświęcenia Świątyni, trwało osiem dni i towarzyszyło mu zapalanie lamp i świec w żydowskich domach, stąd jego inna nazwa Święto Światła. Chanuka upamiętniała zwycięstwo Izraelitów nad syryjskim przywódcą Antiochem Epifanesem, który w II wieku przed Chr. podbił Jerozolimę i ustawił w świątyni jerozolimskiej pogański ołtarz. Powstanie machabejskie (166-142) uwolniło Izrael spod dominacji syryjskiej, a 25 dnia miesiąca Kislew (w grudniu) Żydzi oswobodzili świątynię i poświęcili ją na nowo.

 

EWANGELIA JANA - SPOTKANIE 10

UZDROWIENIE NIEWIDOMEGO 
Jana 9,1-12 

1. Jaka myśl/ jakie założenie kryje się w pytaniu uczniów skierowanym do Jezusa? Czy jest to słuszne założenie? 
2. Czego uczy Biblia o cierpieniu [1]? 
3. Jak Jezus patrzy na cierpienie i chorobę niewidomego? 
4. Zapowiedź jakiego wydarzenia kryje się w słowach Jezusa: „Nadchodzi noc, kiedy nikt nie będzie mógł działać”? 
5. W jaki sposób dokonuje się uzdrowienie niewidomego od urodzenia? Porównaj uzdrowienie niewidomego z innymi uzdrowieniami dotyczącymi przywrócenia wzroku [2]. 
6. Jak wiele uzdrowiony wiedział o Jezusie w chwili swego uzdrowienia? Jakie jest jego świadectwo? 

JEZUS, UZDROWIONY I FARYZEUSZE
Jana 9,13-41 

1. Co było powodem niezadowolenia i złości faryzeuszów? 
2. Przed jakim dylematem stają faryzeusze (w. 16)? Porównaj w. 16 z J7,40-43. 
3. Jakie cechy ma niewiara faryzeuszów [3]? 
4. W jaki sposób uzdrowiony świadczy o Jezusie i jakiego argumentu używa, aby podważyć opinię faryzeuszy? Jakie fragmenty Pisma [4]poświadczają słowa uzdrowionego, że „grzeszników Bóg nie wysłuchuje, lecz tylko, jeśli ktoś jest bogobojny i spełnia Jego wolę”? 
5. Do czego Jezus wezwał uzdrowionego [5]? 
6. O jakich dwóch rodzajach ślepoty mówi Jezus? Przyczyną której z nich jest grzech (w. 34 i 41)? Jaki to grzech (J6,36)? 
7. Jak rozumieć słowa Jezusa: „Przyszedłem na ten świat na sąd…” (w. 39) [6]? 

ZASTOSOWANIE 

Czy zdarza Ci się doświadczać rozmów (przesłuchań) na temat Twojej wiary? Gdyby zażądano od Ciebie przedstawienia powodu przemiany, jaka zaszła w Twoim życiu, co byś powiedział?

Porównaj historię niewidomego od urodzenia z własną historią.

Odwołania:

[1] Z niektórych fragmentów Pisma wynika, że grzech stanowić może źródło cierpienia i choroby: J 5,14; Lb 12, 1Kor 11,27-30; Jk 5,15, nie jest to jednak regułą, o czym świadczy Księga Hioba, a także inne fragmenty Pisma np. Ga 4,13-14. Choroby nie były obce pracownikom Ewangelii i współpracownikom Pawła: Flp 2,25-30; 2Tm 4,20; 1Tm 5,23.
[2] Zob. Łk 18,35-43; Mt 20,29-34; Mk 8,22-26.
[3] Cechy umyślnej niewiary: (1) niewiara ustanawia fałszywe standardy; (2) niewiara domaga się więcej dowodów niż trzeba, (3) osoba, którą cechuje umyślna niewiara, bada fakty w sposób tendencyjny i subiektywny, (4) odrzucenie faktów, (5) skupienie na sobie.
[4] Zob. Hi 27,9; 35,13; Ps 66,18; 109,7; Prz 15,29; Iz 1,15.
[5] Znaczenie wyznania wiary widoczne jest w tekstach: Mt 10,32; Łk 12,8.
[6] Zwiastowanie Ewangelii przynosi dwojaki skutek: zbawienie dla tych, którzy znajdują ratunek w Jezusie i potępienie (sąd) dla tych, którzy Go odrzucają.

EWANGELIA JANA - SPOTKANIE 9

JEZUS I KOBIETA PRZYŁAPANA NA CUDZOŁÓSTWIE 
Jana 8,1-11 

1. Czego ten fragment uczy nas o grzechu? 
2. Jaka jest Boża odpowiedź na grzech człowieka? 
3. Jaka powinna być odpowiedź człowieka na Boże rozwiązanie problemu grzechu? 
4. Czego ten fragment uczy o charakterze Jezusa? 

ŚWIATŁOŚĆ WOBEC CIEMNOŚCI 
Jana 8,12-29 

Jednym z najbardziej spektakularnych obrzędów wykonywanych podczas Święta Namiotów było zapalanie pochodni rozświetlających całe miasto. Święto to, wraz z Chanuką, było znane
z efektownych świateł. 

1. Dlaczego świat potrzebuje światłości? Czym jest ów „świat”? 
2. Jak władze religijne wykorzystują fakt, że na poparcie każdego twierdzenia trzeba było mieć trzech świadków, aby podważyć twierdzenie Jezusa? Jak odpowiada im Jezus? 
3. Co znaczy „iść za Jezusem”? 
4. Kogą mają na myśli Żydzi, pytając Jezusa o Jego ojca? 
5. Jakie wydarzenia odnoszące się do Niego samego zapowiada Jezus? 
6. Czego w tym fragmencie dowiadujemy się do o relacji Ojciec-Syn? 

DROGA DO PRAWDZIWEJ WOLNOŚCI 
Jana 8,30-59 

1. Jaką obietnicę daje Jezus uczniom, pod warunkiem, że będą trzymać się Jego nauki? Jak odniósłbyś te słowa do dnia dzisiejszego, gdy tak modne jest szukanie „wolności”? 
2. Jakie fałszywe założenia utrudniają potomkom Abrahama właściwe zrozumienie wolności duchowej? W jaki sposób Jezus podważa fałszywy fundament ich pewności siebie? Do uświadomienia sobie jakiej kwestii zostają przez Niego zmuszenie (w. 43-41)? 
3. Jak Jezus podważa ich twierdzenie w wersecie 41? Co według Jezusa jest ostatecznym sprawdzianem, kto „jest z Boga” (w.42-47)? Czym Jezus tłumaczy fakt, że jest mylnie rozumiany (w. 37, 43, 45, 47)? 
4. Jakiej prawdy dowiadujemy się o diable? Co to za postać? 
5. Jakie kluczowe pytanie rodzi się z twierdzenia Jezusa w wersecie 51? Jak Jezus obraca „wierność Abrahamowi” przeciwko samym oskarżycielom? Dlaczego ostatnie twierdzenie Jezusa wywołuje takie oburzenie (Wj 3,14)? 

ZASTOSOWANIE 

Z jakiego elementu Twojego duchowego dziedzictwa jesteś najbardziej dumny?

EWANGELIA JANA - SPOTKANIE 8

W DRODZE NA ŚWIĘTO NAMIOTÓW
Jana 7,1-9

1. Czym było Święto Namiotów[1]?
2. Jakie imiona mieli bracia Jezusa[2]?
3. Co może oznaczać stwierdzenie „bracia nie wierzyli w Niego”?
4. Czym jest świat[3] , który nienawidzi Jezusa?

W JEROZOLIMIE – NAUCZANIE JEZUSA I PODZIAŁ WŚRÓD ŻYDÓW
Jana 7,10-53

1. Jakie pogłoski na temat Jezusa krążyły po Jerozolimie? (w. 12-13)
2. Co to znaczy „szukać własnej chwały”? Jaką alternatywę wobec takiej postawy daje Jezus?
3. Jaki był powód wzburzenia i niechęci wobec Jezusa, jakiej rady Jezus udziela tym, którzy są wobec Niego wrogo usposobieni?
4. Co stanowiło źródło zdziwienia Judejczyków (Żydów), którzy słuchali przemawiającego Jezusa na terenie Świątyni?
5. Jakie pytania zadawali sobie mieszkańcy Jerozolimy? Czy ich pytania były „na rękę” władzom religijnym?
6. Co Jezus mówi o sobie i swoich uczniach w trzech wypowiedziach, w wersetach 28-29, 33-34 i 37-38? Ile z tego już się spełniło, a ile wciąż należy do przyszłości?
7. Jakie reakcje wobec osoby Jezusa zanotował autor Ewangelii w w.40-52?
8. W jaki sposób niewiedza na temat miejsca urodzenia Jezusa utrudnia rozpoznanie Jego tożsamości?
9. Jak tłumaczą się strażnicy świątynni, którzy nie zatrzymali Jezusa (w. 32,46)? Jak reagują na to faryzeusze?
10. Co można powiedzieć o faryzeuszach, sądząc po ich nastawieniu?

ZASTOSOWANIE
Czy są osoby, które lubią toczyć z Tobą dyskusje z powodu Twojej wiary w Chrystusa? Kto robi to szczególnie zaciekle?

[1] Święto Namiotów było jednym z trzech głównych świąt w żydowskim kalendarzu liturgicznym, w Jerozolimie obchodzono je przez osiem dni. Żydowscy pielgrzymi z całego obszaru cesarstwa rzymskiego i ziem Partów gromadzili się wówczas w tym mieście. Mężczyźni mieszkali w szałasach wznoszonych na dachach domostw lub w innych miejscach, by w ten sposób upamiętnić Bożą wierność okazaną ludowi, gdy Izraelici mieszkali w szałasach na pustyni. Święto było znane z rytuałów czerpania wody oraz zapalania lamp, do których odwoływał się Jezus (J 7,37-38; 8,12).

[2] Mt 13,55

[3] Zob. 1J 2,15-17; 1Kor 2,12; 2Kor 4,4; Ef 2,2

EWANGELIA JANA - SPOTKANIE 6

UZDROWIENIE PRZY SADZAWCE BETESDA  [1]
Jana 5,1-16

1. O jakim święcie [2] żydowskim jest mowa?
2. Co wiemy o miejscu, w którym rozegrało się opisane zdarzenie?
3. Kim był człowiek, który doświadczył uzdrowienia?
4. Jaki był powód zgorszenia [3] Żydów odnośnie cudu uzdrowienia? 

ODRZUCENIE PRZEZ JUDEJCZYKÓW (ŻYDÓW) 
Jana 5,17-46

1. Czego możemy dowiedzieć się o Ojcu ze słów Pana Jezusa?
2. Jakimi słowami została przedstawiona zależność łącząca Ojca i Syna?
3. Co stwierdził Jezus o sobie w wersecie 24? Jaka wiąże się z tym obietnica?
4. Kim są umarli z w. 25?
5. Jaką prawdę na temat zmartwychwstania przekazuje Pan Jezus w w. 28-29?
6. Kto/co uwiarygodnia Jezusa (świadczy o Jezusie)? Jakie „większe” świadectwo dowodzi, że Bóg posłał Jezusa?
7. Jaki jest cel studiowania Pism?
8. Co znaczy wierzyć Pismom czy też Słowom Jezusa? Na czym polega istota wiary? 

[1] Dokładne brzmienie nazwy nie jest pewne. Istnieją jej różne wersje: Betsata, Bezeta, Betsaida, Bedzatha, Betesda (z hbr. „dom wylania”). Prace archeologiczne pozwoliły na odkrycie tej sadzawki.

[2] Pielgrzymi przybywali do Jerozolimy z okazji trzech świąt: Paschy, Pięćdziesiątnicy oraz Święta Namiotów. Nie wiadomo, o które święto chodziło w tym fragmencie.

[3] Zarzut jaki został postawiony Jezusowi odnosił się do uzdrowienia w szabat i niesienia przez uzdrowionego swojego posłania. Stary Testament zakazywał pracy w szabat, ale nie określał, o jaką pracę dokładnie chodziło (Wj 20,8-11). Rabini wyodrębnili 39. różnych zajęć zakazanych w szabat, o których mówiła tradycja ustna. Wśród tych zakazów wprowadzonych przez tradycję rabinistyczną znalazł się zakaz przenoszenia czegokolwiek z jednego miejsca w drugie. Uzdrowiony nie złamał Prawa starotestamentowego, lecz złamał prawo ustalone przez tradycję ustną.

EWANGELIA JANA - SPOTKANIE 5

 ROZMOWA Z SAMARYTANKĄ
Jana 4,1-26 

1. Zlokalizuj na mapie Palestyny z czasów Jezusa Judeę, Samarię i Galileę. Jak długo trwała wędrówka piesza z Judei do Galilei? 
2. Kim byli Samarytanie [1]? 
3. Co o Jezusie mówi nam w.6? 
4. Jak reaguje Samarytanka [2] na słowa Jezusa „Daj mi pić”? 
5. Jaką ofertę ma Jezus wobec kobiety – Samarytanki? 
6. Dlaczego Jezus nieoczekiwanie zmienia temat rozmowy, przechodząc do jej osobistego życia? Jak reaguje kobieta? 
7. Co znaczy, że zbawienie pochodzi od Żydów? 
8. Jakie wskazówki odnośnie czci dla Boga zawarte są w słowach Jezusa? 
9. Jakie ogólne zasady można wyprowadzić z tego incydentu, jeśli chodzi o stosunki z innymi ludźmi i dzielenie się z nimi swoją wiarą? 

ŻNIWO WŚRÓD SAMARYTAN 
Jana 4,27-42 

1. Dlaczego uczniowie zdziwili się zastając Jezusa w towarzystwie tej kobiety? 
2. Jakie wrażenie pozostawiała na Samarytance rozmowa z Jezusem? Jaki był wpływ tej kobiety na mieszkańców jej miasta? 
3. O jakich żniwach mówi Pan Jezus? 
4. Co wydarzyło się w Samarii? Jakim określeniem [3] nazwali Jezusa Samarytanie? 

POWRÓT DO GALILEI 
Jana 4,43-54 

1. W jaki sposób Galilejczycy reagują na osobę Jezusa? 
2. Jaki jest powód przyjścia do Jezusa urzędnika królewskiego? 
3. Czym wyróżnia się ów urzędnik na tle reszty osób? 
4. Czego ten fragment uczy nas o wierze? 

[1] Samaria leżała między Judeą a Galileą. W 722 roku przed Chrystusem północne królestwo Izraela dostało się w ręce Asyryjczyków (zob. 1Krl 16,24; 2Krl 17,1-6.22-41). Asyryjczycy uprowadzili większą część ludności Izraela, a na ich miejsce przesiedlono ludność z innych obszarów rozległego imperium. Znaczna część napływowej ludności zmieszała się z pozostałymi na tych terenach Izraelitami i przejęła niektóre z żydowskich praktyk religijnych. Samarytanie własnym miejscem kultu uczynili górę Garizim i uznawali jedynie Pięcioksiąg. W czasach Jezusa konserwatywni Żydzi trzymali się z dala od Samarii, uważając ją za obszar nieczysty, a Samarytan uznawali za heretyków.

[2] Kobieta przyszła po wodę sama i o takiej porze dnia (w południe – najgorętsza pora dnia) kiedy kobiety zwykle nie wykonywały ciężkich prac. Może to wskazywać na jej swego rodzaju „wykluczenie” spośród mieszkańców Sychar. Być może sama chciała uniknąć złośliwości innych kobiet, ze względu na niewłaściwy (niemoralny) styl swojego życia.

[3] Samarytanie określili Jezusa mianem Zbawiciela, tytuł ten z ST odnosił się do Boga jako Tego, który niesie ocalenie (Iz 43,3.11; Jer 14,8).

EWANGELIA JANA - SPOTKANIE 4

ROZMOWA Z NIKODEMEM
Jana 3,1-21

1. Kim był Nikodem [1]? Co jest zaskakującego w fakcie, że przyszedł spotkać się z Jezusem? Dlaczego zrobił to w nocy? 
2. Jakie koncepcje powtórnych narodzin przedstawiają Jezus i Nikodem? 
3. Czym jest Królestwo Boże, o którym mówi Jezus? 
4. Woda i Duch [2] – jak rozumieć słowa Jezusa o nowym narodzeniu [3]? 
5. Co Jezus chce dać do zrozumienia poprzez porównywanie duchowych narodzin do wiatru [4]? 
6. Co daje Jezusowi prawo do wypowiadania się autorytatywnie o rzeczach niebiańskich? 
7. Jakie starotestamentowe wydarzenie [5] przywołał Jezus w rozmowie z Nikodemem? 
8. Czym jest Dobra Nowina w świetle wersetów 16-18? 
9. Jaki podział wśród ludzi kreśli w swojej rozmowie z Nikodem Pan Jezus (w.18-21)? 

NAUKI JANA CHRZCICIELA
Jana 3,22-36

1. Na czym polegała służba (zadanie) Jana Chrzciciela? 
2. Co było istotą sporu, o którym wspomina Ewangelista? 
3. Jak na tę sporną kwestię zareagował Jan? 
4. Jaki jest sens alegorii i oblubienicy i oblubieńcu? 
5. Na jakie prawdy [6] o Jezusie zwraca uwagę Jan w wersetach 31-36? 

[1] Nikodem wspomniany jest także w rozdziałach: 7,50 i 19,39, nie ma o nim wzmianki w pozostałych Ewangeliach. Imię Nikodem znaczy „zwycięzca pośród ludzi” i ma greckie pochodzenie. Był „radnym żydowskim”, czyli przedstawicielem Sanhedrynu (Wysokiej Rady) – żydowskiej rady zarządzającej e Judei, składającej się z 71. członków i decydującej w kwestiach religijnych. Członkowie Sanhedrynu sprawowali swój urząd dożywotnio, a wywodzili się z kapłanów, starszych i uczonych w Piśmie. Faryzeusze byli jednym ze stronnictw w obrębie judaizmu. Byli wierni zasadzie, że sposobem zapewnienia sobie przychylności Boga jest czystość doktrynalna i etyczna. Gorliwie przestrzegali rytuałów i czystości religijnej, zgodnie z Prawem Mojżeszowym oraz własnymi tradycjami, które dodawali do starotestamentowych przepisów.

[2] Woda pojawia się w ST jako przenośnia oznaczająca odnowienie duchowe i oczyszczenie (np. Ez 36,24-27). Często pojawia się w połączeniu ze słowem „Duch”: Lb 19,17-19; Ps 51,11-12; Iz 32,15; 44,3-5; 55,1-3; Jer 2,13.

[3] Ludzie nawracający się na judaizm byli określani mianem „nowonarodzonych dzieci” kiedy przyjęli chrzest mający na celu usunięcie pogańskiej nieczystości.

[4] Może Jezusowi chodzi o fakt, że wiatru nie daje się kontrolować, jednak widoczne są skutki jego działania. Działanie Ducha nie poddaje się kontroli człowieka i często wykracza poza możliwości ludzkiego poznania, jednak jego działanie jest niezaprzeczalne i nie daje się pomylić z niczym innym.

[5] Lb 21,4-9

[6] (1) Jezus posiadał niebiańskie pochodzenie (w. 31); (2) znał prawdę na podstawie bezpośredniego doświadczenia (w. 32); (3) Jego świadectwo zawsze było zgodne z Bożym świadectwem (w.33); (4) Chrystus doświadczył pełni Ducha Świętego (w. 34); (5) Ojciec zagwarantował Mu status wyższości (w.35)